لیست مطالب
در دنیای دیجیتال امروز، کسب و کارها و سازمان ها برای حفظ داده ها و ارائه خدمات آنلاین خود به زیرساخت های قابل اعتماد نیاز دارند. یکی از راه حل های محبوب برای این منظور، استفاده از سرویس کولوکیشن (Colocation) است. کولوکیشن به معنای اجاره فضای فیزیکی در یک مرکز داده (دیتاسنتر) برای قرار دادن سرورها و تجهیزات شبکه است. این سرویس به شرکت ها اجازه می دهد بدون نیاز به ساخت و نگهداری دیتاسنتر اختصاصی، از امکانات حرفه ای بهره مند شوند. اما یکی از مهم ترین سؤالاتی که پیش از انتخاب این سرویس مطرح می شود، هزینه های آن است. در این مقاله، به بررسی جامع هزینه های سرویس کولوکیشن، عوامل مؤثر بر آن و راهکارهایی برای بهینه سازی این هزینه ها می پردازیم.
کولوکیشن چیست؟
پیش از ورود به بحث هزینه ها، بهتر است با مفهوم کولوکیشن آشنا شویم. در سرویس کولوکیشن، شما سرور یا تجهیزات شبکه خود را خریداری می کنید و سپس آن ها را به یک دیتاسنتر حرفه ای منتقل می کنید. دیتاسنتر امکانات لازم مانند برق، خنک کننده، پهنای باند و امنیت را فراهم می کند و در ازای آن، هزینه ای از شما دریافت می کند. این روش در مقایسه با راه اندازی یک دیتاسنتر داخلی، معمولاً مقرون به صرفه تر است، اما هزینه های آن به عوامل متعددی بستگی دارد که در ادامه بررسی خواهیم کرد.
عوامل مؤثر بر هزینه های سرویس کولوکیشن
هزینه های کولوکیشن به طور مستقیم تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار دارد. شناخت این عوامل به شما کمک می کند تا بودجه بندی دقیق تری داشته باشید و انتخاب بهتری انجام دهید.
1. فضای مورد نیاز (اندازه رک)
یکی از اصلی ترین عوامل تعیین کننده هزینه، میزان فضایی است که سرور شما در دیتاسنتر اشغال می کند. این فضا معمولاً بر اساس واحد "یونیت" (Unit) یا "رک" (Rack) محاسبه می شود.
- یونیت: هر یونیت برابر با 1.75 اینچ ارتفاع در رک است. اگر سرور شما کوچک باشد (مثلاً 1U یا 2U)، هزینه کمتری پرداخت می کنید.
- رک کامل: برای کسب و کارهای بزرگ تر که به چندین سرور نیاز دارند، اجاره یک رک کامل (معمولاً 42U) گزینه بهتری است، اما هزینه آن به مراتب بالاتر خواهد بود.
به عنوان مثال، اجاره یک یونیت ممکن است ماهانه بین 200 تا 500 هزار تومان باشد، در حالی که یک رک کامل می تواند بین 5 تا 15 میلیون تومان در ماه هزینه داشته باشد.
2. مصرف برق

سرورها برای کار کردن به برق مداوم نیاز دارند و دیتاسنترها هزینه برق مصرفی را جداگانه محاسبه می کنند. این هزینه به توان مصرفی سرور (بر حسب وات) و نرخ برق دیتاسنتر بستگی دارد.
- سرورهای کم مصرف (مثلاً 300 وات) هزینه کمتری نسبت به سرورهای پرمصرف (مثلاً 1000 وات) دارند.
- برخی دیتاسنترها از سیستم های برق اضطراری (UPS) و ژنراتور استفاده می کنند که ممکن است هزینه اضافی به همراه داشته باشد.
برای مثال، اگر هر کیلووات ساعت برق 1000 تومان باشد و سرور شما 500 وات مصرف کند، هزینه برق روزانه حدود 12 هزار تومان و ماهانه حدود 360 هزار تومان خواهد بود.
3. پهنای باند و ترافیک
پهنای باند یکی دیگر از مؤلفه های کلیدی در هزینه کولوکیشن است. دیتاسنترها معمولاً پهنای باند را به صورت محدود یا نامحدود ارائه می دهند:
- پهنای باند محدود: شما مقدار مشخصی ترافیک (مثلاً 1 ترابایت در ماه) دریافت می کنید و برای مصرف بیشتر، هزینه اضافی پرداخت می کنید.
- پهنای باند نامحدود: هزینه اولیه بالاتر است، اما برای کسب و کارهایی با ترافیک بالا مناسب تر است.
هزینه پهنای باند بسته به سرعت (مثلاً 10 مگابیت بر ثانیه یا 1 گیگابیت بر ثانیه) و حجم ترافیک متفاوت است و می تواند از 500 هزار تومان تا چند میلیون تومان در ماه متغیر باشد.
4. مکان دیتاسنتر
موقعیت جغرافیایی دیتاسنتر نیز بر هزینه ها تأثیر دارد. دیتاسنترهای واقع در شهرهای بزرگ یا نزدیک به مراکز اصلی اینترنت (مانند تهران) معمولاً گران تر هستند. در مقابل، دیتاسنترهای خارج از شهر یا در مناطق دورافتاده ممکن است ارزان تر باشند، اما کیفیت خدمات و دسترسی به آن ها باید بررسی شود.
5. خدمات اضافی
بسیاری از دیتاسنترها خدمات جانبی ارائه می دهند که هزینه جداگانه دارند:
- پشتیبانی فنی: تعمیرات، تعویض قطعات یا مانیتورینگ سرور.
- امنیت پیشرفته: دوربین مداربسته، سیستم های تشخیص نفوذ یا قفس اختصاصی (Cage).
- بکاپ: خدمات پشتیبان گیری دوره ای.
این خدمات می توانند هزینه ماهانه را چند صد هزار تا چند میلیون تومان افزایش دهند، بسته به سطح خدمات انتخابی.

مقایسه هزینه کولوکیشن با دیتاسنتر داخلی
برای درک بهتر هزینهها، بیایید کولوکیشن را با راهاندازی یک دیتاسنتر داخلی مقایسه کنیم. ساخت یک دیتاسنتر اختصاصی نیازمند سرمایه گذاری اولیه سنگینی است:
- تجهیزات: خرید رک، سیستم خنک کننده، UPS و ژنراتور (حداقل 50 تا 100 میلیون تومان).
- برق و اینترنت: هزینه های مداوم برق و پهنای باند اختصاصی.
- نیروی انسانی: استخدام متخصص برای مدیریت و نگهداری.
در مقابل، کولوکیشن نیازی به سرمایهگذاری اولیه ندارد و هزینهها به صورت ماهانه پرداخت میشوند. برای یک کسبوکار کوچک با یک سرور 2U، هزینه کولوکیشن ممکن است بین 1 تا 2 میلیون تومان در ماه باشد، در حالی که هزینه دیتاسنتر داخلی چندین برابر این مقدار است.
مزایای اقتصادی کولوکیشن
استفاده از کولوکیشن نه تنها هزینه های اولیه را حذف می کند، بلکه مزایای اقتصادی دیگری نیز دارد:
- مقیاس پذیری: با رشد کسب و کار، می توانید فضای بیشتری اجاره کنید بدون اینکه نیاز به بازسازی زیرساخت داشته باشید.
- کاهش هزینه های عملیاتی: دیتاسنترها با به اشتراک گذاشتن منابع (مثل برق و خنک کننده) هزینه ها را بین مشتریان تقسیم می کنند.
- دسترسی به زیرساخت حرفه ای: بدون نیاز به صرف هزینه های گزاف، از امکاناتی مثل پهنای باند بالا و امنیت پیشرفته بهره مند می شوید.
راهکارهایی برای کاهش هزینه های کولوکیشن
اگرچه کولوکیشن به خودی خود مقرون به صرفه است، اما با چند راهکار می توانید هزینه ها را بیشتر کاهش دهید:
- انتخاب سرورهای کم مصرف: سرورهایی با مصرف انرژی پایین تر انتخاب کنید تا هزینه برق کاهش یابد.
- بهینه سازی فضای رک: از سرورهای فشرده تر استفاده کنید تا تعداد یونیت های مورد نیاز کمتر شود.
- مقایسه ارائه دهندگان: قیمت ها و خدمات دیتاسنترهای مختلف را مقایسه کنید تا بهترین گزینه را بیابید.
- مذاکره برای قرارداد بلندمدت: قراردادهای یک ساله یا بیشتر معمولاً تخفیف دارند.
- مدیریت ترافیک: با استفاده از سیستم های فشرده سازی داده یا محدود کردن ترافیک غیرضروری، هزینه پهنای باند را کاهش دهید.
هزینه های پنهان و نکات مهم
هنگام انتخاب سرویس کولوکیشن، به هزینه های پنهان توجه کنید:
هزینه نصب اولیه: برخی دیتاسنترها برای راه اندازی سرور هزینه جداگانه دریافت می کنند.
جریمه های ترافیک اضافی: اگر از حد مجاز پهنای باند عبور کنید، هزینه اضافی اعمال می شود.
دسترسی فیزیکی: در صورت نیاز به مراجعه حضوری به دیتاسنتر، ممکن است هزینه ای برای هماهنگی یا خدمات اضافی پرداخت کنید.
همچنین، توافق نامه سطح خدمات (SLA) را با دقت بخوانید تا از تعهدات دیتاسنتر (مثل آپ تایم 99.9%) و جریمه های احتمالی در صورت قطعی مطلع شوید.

کولوکیشن در ایران: نگاهی به بازار
در ایران، شرکت هایی مثل صفر و یک خدمات کولوکیشن ارائه می دهند. هزینه ها در ایران به دلیل نوسانات ارزی و تفاوت زیرساخت ها متغیر است.
کیفیت دیتاسنتر (مثلاً اتصال به شبکه زیرساخت کشور یا داشتن ژنراتورهای قوی) نیز بر قیمت تأثیر دارد. برای مثال، دیتاسنترهای مجهز در تهران معمولاً گران تر از دیتاسنترهای مناطق دیگر هستند.
نتیجهگیری
سرویس کولوکیشن راه حلی اقتصادی و کارآمد برای کسب و کارهایی است که می خواهند بدون هزینه های سنگین دیتاسنتر اختصاصی، از زیرساخت های حرفه ای بهره ببرند. هزینه های این سرویس به عواملی مثل فضای رک، مصرف برق، پهنای باند و خدمات اضافی بستگی دارد و با برنامه ریزی صحیح می توان آن را بهینه کرد. اگر قصد استفاده از کولوکیشن را دارید، ابتدا نیازهای خود را ارزیابی کنید، ارائه دهندگان مختلف را مقایسه کنید و با مدیریت هوشمندانه منابع، هزینه ها را به حداقل برسانید. آیا تجربه ای از استفاده از کولوکیشن دارید؟ نظرات و پیشنهادات خود را در بخش کامنت ها با ما به اشتراک بگذارید!
صفر و یک
با سرویس کولوکیشنشرکت صفر و یک، سرورهای خود را در محیطی امن و حرفه ای میزبانی کنید! همین حالا با اجاره فضای رک در دیتا سنترهای پیشرفته ما، از پهنای باند بالا، برق پایدار و پشتیبانی 24 ساعته بهره مند شوید. فرصت را از دست ندهید؛ برای اطمینان از امنیت داده ها و عملکرد بی نقص سرورهایتان، با تیم صفر و یک تماس بگیرید یا به وب سایت ما مراجعه کنید. زیرساخت قدرتمند ما منتظر شماست تا کسب و کارتان را به سطح بعدی ببرد. امروز اقدام کنید و تفاوت را تجربه کنید! صفر و یک، شریک قابل اعتماد شما.